MARKA
Ülkemizde marka kavramı yıllardan beri
bilinmesine rağmen son dönemde ayrı bir önem
kazanmış ve hızlı bir şekilde tescilli marka
kullanımı yaygınlaşmaktadır.
Gerçekten de Türk Patent
Enstitüsü verileri incelendiğinde hergeçen
gün marka başvuru sayılarının arttığı
gözlenmektedir.
Avrupayla mukayese
edilecek düzeyde tescilli marka sayımızın
olmasına rağmen, hala bazı sanayici ve
üreticilerimizde marka bilinci yeterince
oluşmuş değildir.
Günümüzde bir ülke
ekonomisinin değer üretmeye başlaması ve
güçlü olmasının yolunun markalı üretimden
geçtiğini inkar etmek mümkün değildir..
Markalar
sektörel bazdamıdır?
Tescilli bir marka sektörel bazda korunmaz
sadece tescil edildiği ürün ve hizmetlerde
korunur. Ancak sektöründe yaygın olarak
bilinen ve tanınan tescilli markalar dikkate
alınarak yapılan müracaatın resmi daire
tarafından red edilmesi olasılığı vardır.
Tescilli
Markamın haksız kullanımını engelleyebilir
miyim? Haklarım nedir?
Adınıza tescilli olan markanın tescilli
olduğu ürünlerde başkaları tarafından
kullanılması halinde 556 sayılı Markaların
Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname
ile düzenlenmiş ve Marka Tescil Belgesi
sahibine tanınmış haklardan, haksız
kullanımı engellemeye yönelik ihtarname
çekme, mal toplatma, taklit markalı ürünlere
ihtiyati tedbir yoluyla el koydurma ve
tazminat davası açma yollarından birisi ile
haksız kullanım engellenebilir.
Hizmet markası
neden önemlidir?
Markalar Kanununda 1995 yılında yapılan son
düzenlemye kadar ülkemizde sadece Ticari
Markalar için tescil imkanı getirilmiş idi.
Gümrük Birliğine giriş sürecinde yapılan
düzenlemeler sonrası uygulamaya konan 556
sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun
Hükmünde Kararname ile Hizmet Markasının
tesciline imkan getirilmiştir. 1995 yılı
öncesinde Ticari Marka olarak (örn; seyahet
firmaları, oteller v.b.) tescil edilmek
zorunda kalınan markalara faaliyet
gösterdikleri hizmet alanında tescil imkanı
getirilmiştir. Bunun yanında Ticari Marka
tescili olan kuruluşların da bulundukları
sektör ile yakından ilgili himetleri
kapsayacak şekilde markalarının koruma
kapsamını yeniden gözden geçirmelerinde
yarar vardır.
Firmam zaten
Ticaret Odasında tescilli markaya ne gerek
var?
Ticaret odasındaki tescil tüzel kişilik
olarak ticaret ünvanlarının korunmasına
matuftur. Marka tescilinin sağlamış olduğu
hakları sağlamaz. Ticari marka piyasaya
sunulan mal ve hizmetlerde kulanılır ve bir
çok kurum tarafından (Örn: TSE, Gıda Sicili,
Garanti Belgesi v.b.) zorunlu evrak olarak
kendilerine yapılan müracaat dosyaları
ekinde talep edilir. Ticaret ünvanının
başına sonuna bir kelime veya harf ilave
etmek suretiyle şirket ünvanlarını taklit
ederek tüzel kişilik kurmak mümkün iken aynı
yolla Marka Tescil Belgesi almak mümkün
değildir.
Marka tescil
edilebilirlik kriterleri nelerdir? Neler
marka olur neler olamaz?
556 sayılı Markaların Korunması Hakkında
Kanun Hükmünde Kararnamede "Bir teşebbüsün
mal veya hizmetlerini bir başka teşebbüsün
mal veya hizmetlerinde ayırt etmeyi
sağlaması koşuluyla, kişi adları, sözcükler,
şekiller, harfler, sayılar, çizimle
görüntülenebilen veya benzer biçimde ifade
edilebilen, baskı yoluyla yayınlanabilen ve
çoğaltılabilen her türlü işaretleri içermesi
durumunda marka tescil edilerek korunur"
şeklinde nelerin marka olabileceği tarif
edilmiştir. Dolayısı ile koruma talep edilen
mal ve hizmetlerde, tescilli ve tescil
başvurusu yapılmış markalar ile ilgili
kararnamenin 7. maddsinde sayılan kritere
uyan ibareler marka olarak tescil edilmez.
Hizmet ve
ticaret markası arasındaki fark nedir?
Ticari marka üretimi yapılan ve satışa
sunulan ürünlerin tanıtımında ve ayırt
edilmesi amacıyla tescil edilen ve sahibine
inhisari hak sağlayan marka türüdür. Hizmet
markası ise; 1995 yılında uygulanmaya
başlanan 556 sayılı Markaların Korunması
Hakkında Kanun Hükmünde Kararname ile
düzenlenmiş olan ve hizmet sektöründe
faaliyet gösteren işletmelerin sundukları
hizmetleri kapsayacak şekilde tescilini
aldıkları marka türüdür.
Marka tescili
sadece tescil edildiği il için mi
geçerlidir?
Hayır. Tescilli bir markanın koruması tüm
Türkiye genelinde sahibinin haklarını
kapsamında yer alan mal ve hizmetler için
koruma altına almaktadır.
İşletmenin
adına tescilli iki markası var. İkisininde
aynı anda kullanılması mümkün müdür?
Evet. Bilindiği gibi bir işletme adına
birden çok marka tescil ettirilebilir.
Dolayısı ile tescil edilmiş olan birden çok
markanın aynı anda kullanılması mümkündür.
Marka sahibi (A) markası ile hitap ettiği
kitle veya bölgeye pekala (B) markası ile
mal veya hizmet sunmayabilir.
Markanın önüne
veya sonuna kısa ekler getiririlirse marka
yine taklit edilmiş olur mu?
Evet. Markaya ilave edilen bu ekler markanın
asıl unsurunu bozmadığı sürece taklit olarak
değerlendirilir. Tescilli olarak "seda"
markası var iken "öz seda" "has seda" veya
"yeni seda" şeklinde bir kullanım taklit
olarak değerlendirilmektedir. Bu şekilde
yapılacak bir tescil talebi resmi dairece
red edilir.
Yurt dışında
tescilli bir marka Türkiye'de hukuki koruma
sağlar mı?
Yurtdışında tescilli olan bir marka
Türkiye'de tescilli olmadığı sürece ancak
haksız rekabet kanunlarına göre dava konusu
edilebilir. Bu konuda açılacak bir davada
adı geçen markanın kullanıdıldığı ürünlerde
mi tescilinin alındığı, aynı sektöre mi
hitap ettiği ve dünya genelindeki
tanınmışlığı da davada sunulacak kanıtlar
arasında yer almalııdr. Bu tür bir dava
sonucunda kanıtlar ve gerekçeler yeterli
bulunursa Türkiye'de tescil edilmek istenen
markanı reddine karar verilir veya tescilli
bir markanın iptaline karar verilebilir.
Kalite ve marka
arasındaki ilişki nedir?
Bilindiği gibi kalite değişik kavramlar için
kullanılmaktadır. Üretilen mal kalitesi
yanında hizmet kalitesi marka ile direkt
ilgili olan unsurlardır. İşletmelerin mal ve
hizmet kalitesinin piyasaya sunduğuı ürünler
ve hizmetler tüketici tatminini sağladıktan
sonra vazgeçlimez olmaya aday olur. Dolayısı
ile elde edilen bu vazgeçilmezlik işletmenin
kalitesi ile orantılı olacağından işletmeler
markalarına olan bağımlılığı arttırmak ve
bulundukları sektörde kalıcılığını devamlı
kılmak için zorunlu olarak belirli kalite
standartlarına uyacaklardır. Dolayısı ile
kalite standartlarının belirlenmesinde
markanın da öneminin büyük olduğu
söylenebilir.
Marka tesciline
ne zaman müracaat edilmelidir?
Kullanılması düşünülen markanın ticari
ürünler veya hizmetlerde kullanılmaya
başladıktan sonra tescili amacıyla yapılacak
bir müracaata olumsuz sonuçla karşılaşılması
muhtemel olduğu dikkate alınmalı ve ilgili
markanın tescili amacıyla müracaatın mutlaka
kullanımdan önce olmasna özen
gösterilmelidir. Ürünlerde veya sunulan
hizmetlerde kullanılan markanın belirli bir
tanınmışlığa ulaştıktan sonra karşılacağı
riskler her zaman dikkate alınmalıdır.
Uygulamadaki kanunların işletmelerin birden
çok markasının tesciline imkan tanıdığı
dikkate alınarak önümüzdeki yıllarda
hedeflenen pazarlar ve bölgeler yanında
tüketici kitleleri de dikkate alınarak marka
oluşturmak günümüzde artık önem kazanmıştır.
Marka tescili ile ilgili yukarıdaki
sorular dışında sormak istediklerinizi veya
aklınıza takılan hususları
İletişim Formu ile bildirebilirsiniz.
TASARIM
Türkiye'de
Sınai Mülkiyet konusunda yetkili kurum
hangisidir?
Türk Patent Enstitüsü Başkanlığı bu konuda
yetkili kılınmıştır.
Koruma kapsamı
dışında tutulan Endüstriyel Tasarımlar
nelerdir?
Yeni ve ayırt edici niteliğe sahip olmayan
tasarımlar ile kamu düzeni ve genel ahlaka
aykırı tasarımlar koruma kapsamı dışındadır.
Ayrıca, teknik fonksiyonun
gerçekleştirilmesinde, tasarımcıya, tasarıma
ilişkin özellik ve unsurlarda hiçbir seçenek
özgürlüğü bırakmayan tasarımlarda koruma
kapsamının dışındadır.
Endüstriyel
tasarımlarda koruma ne zaman başlar?
Endüstriyel Tasarım başvurusu için gerekli
evrakların Türk Patent Enstitüsü Başkanlığı
evrak girişine verildiği tarih itibariyle
koruma başlar. Söz konusu belgelerden
herhangi birinin bulunmaması halinde, eksik
olan belgenin giderildiği tarih itibariyle
başvuru kesinlik kazanmaktadır. (Tescil ve
yayın ücret dekont aslının, vekaletnamenin,
imza sirkülerinin eksik olması başvuru
tarihinin kesinleşmesini etkilemez.)
Endüstriyel
Tasarımların nasıl korunur?
Endüstriyel Tasarımlar müracaat edildikleri
ülkelerde koruma altına alınır.
Türkiye'de alınan bir Endüstriyel Tasarım
belgesi sadece Türkiye sınırları içinde
geçerlidir. Endüstriyel Tasarımların
istenilen ülkelerde korunması için her ülke
için ayrıca başvuru yapılması gerekmektedir.
Endüstriyel
tasarımların koruma süresi ne kadardır?
Yeni ve ayırt edici niteliğe sahip
tasarımlar müracaat tarihinden itibaren 5
yıl süre ile koruma altına alınmaktadır. Bu
süre beşer yıllık dönemler halinde
yenilenmek kaydıyla 25 yıla uzatılabilir.
(Yenileme talebi koruma süresinin sona
erdiği ayın son gününden önceki 6 ay
içerisinde yapılmalıdır. Eğer bu süre
geçirilirse ek bir ücretin ödenmesi şartıyla
tescilin sona erdiği günden itibaren 6 ay
içerisinde yapılabilir.)
İtirazlar ve bunların süreç üzerindeki etkileri hakkında detaylı
bilgi için çekinmeden tarafımızla irtibat
kurabilirsiniz.
Türkiye'de
başvurusu yapılan Endüstriyel Tasarımları
nasıl takip edebiliriz?
Türkiye'de başvurusu yapılan tüm tasarımlar,
Türk Patent Enstitüsü Başkanlığı tarafınca
her ay yayınlanan Resmi Endüstriyel
Tasarımlar Bülteninde yayınlanmaktadır.
Yayınlanan bültenlere abone olmak şartıyla
başvurusu yapılan tüm tasarımları görmek
mümkündür.
Bültenleri edinme konusunda yardım almak için çekinmeden irtibata
geçebilirsiniz.
Endüstriyel
Tasarımların diğer sınai haklarla olan
ilişkisi nasıldır?
Bir ürün
hem Endüstriyel tasarım kapsamına, hemde
patent yada faydalı model kapsamına
girebilmektedir.
Örnek: Kamuoyu tarafında, uyuyan soba olarak
bilinen bir sobanın dış görünüşü,
Endüstriyel Tasarım tesciline konu olurken,
sönmeden yanık kalarak uyuma işlemini
sağlayan sistem patent veya faydalı model
tesciline konu olabilmektedir. Ayrıca soba
üzerine firma adına tescilli markayı koyarak
satışa sunabilirsiniz.
Şayet bir ürün üzerinde birden fazla sınai
hak elde etmek isteniyorsa, her sınai hak
için ayrı ayrı başvuruda bulunulması
gerekmektedir.
Tescilli Tasarımı taklit edilen tasarım
hakkı sahibinin mahkemeden talepleri ile
ilgili detaylı bilgi almak için lütfen
bizimle irtibata geçiniz.
Endüstriyel
Tasarımlarda hak sahibi kimdir?
Tasarım hakkı tasarımcıya veya onun hukuki
haleflerine aittir. Tasarımcının birden çok
olması halinde, taraflar arasında aksine bir
anlaşma yoksa tasarımcılar, müşterek
mülkiyet hükümleri çerçevesinde hak
sahibidir. Hak sahipleri ile ilgili detaylar
hakkında bilgi için lütfen irtibata geçiniz.
Endüstriyel
Tasarımlarda araştırma nasıl yapılır?
Tasarımlarda ürünlerin birebir
karşılaştırılması ile yapılan bir araştırma
sistemi mevcut değil. Araştırmalar firma
bazında yapılabilmektedir. Firmalar bazında
yapılan araştırmalar tescil başvurusunda
bulunacak olan firmaların sıkıntılarını
ortadan kaldırıp, daha rahat hareket
etmelerini sağlamaktadır.
Firma bazında araştırma hizmetimiz için
lütfen irtibata geçiniz.
Endüstriyel
Tasarımlarda araştırmanın önemi nedir?
-
Rakip firmaların
çalışmalarını takip etmek,
Kendilerine ait ürünlerin başkaları
tarafından haksız yere tescil etmelerine
engel olmak,
-
Sektörleri ile ilgili
yenilikleri görerek rekabet etmek için yeni
model ve desenler üretme şansına sahip
olmak,
-
Kamuoyuna mal olmuş eski
tasarımları haksız yere, kendi adına tescil
ederek hak sahibi olmaya çalışan firmalara
engel olmaya yardımcı olacaktır.
Endüstriyel
Tasarımlar ve Patent arasındaki fark nedir?
Sınai Mülkiyet
konularından, Endüstriyel Tasarımlar ürünlerin
dış görünüşünün tescilini ifade eder. Patentler
sanayiye uygulanabilen ve tekniğin bilinen
durumunun aşılması kriterine uygun olan buluşlar
olarak değerlendirilir.
Tasarım tescili hakkında hala cevapsız
kalan sorularınız var ise veya danışmak
istediğiniz başkaca hususlar mevcut ise
lütfen
İletişim Formu ile bize yazınız.
PATENT
Ülkemizde patent kavramı hızlı bir şekilde
yaygınlaşmaktadır. Gerçektende Türk Patent
Enstitüsü verileri incelendiğinde hergeçen
gün patent başvuru sayılarının arttığı
gözlenmektedir. Avrupayla mukayese
edilemeyecek kadar patent sayımızın az
olmasına rağmen, hızla artan sayı gelecek
hakkında ümidimizi korumamızı sağlamaktadır.
Gerçekten
de bir ülkenin gelişmişliğinin göstergelerinden
biri olan patent başvuru sayısıdır ve hergeçen
gün ibre yukarı olacak şekilde bu sayı
artmaktadır. Burada buluşçulara ve AR-GE
faaliyetinde bulunan ve bu kişiler tarafından
sıkça sorulan sorular ve cevapları yer
almaktadır.
Marka, patent
ve endüstriyel tasarım arasındaki fark
nedir?
Sınai mülkiyet hakları üç ana başlıktan
oluşur. Markalar, patentler ve endüstriyel
tasarımlar. Bunun haricinde başkaca bir hak
söz konusu değildir. Bu üç kavram sürekli
olarak birbirine karıştırılmaktadır.
Patentler teknolojik buluşlardır,
Endüstriyel tasarımlar, bir ürünün özellikle
gözle algılanan dizaynlarıdır. Markalar ise
bu ürünler üzerine konulan kelimelerdir.
Bir ürün hem endüstriyel tasarım hem patent
konusu olabilir. Fakat Marka ile patentin
birbiriyle hiç ilgisi yoktur.
Düşünce bazında
bir projem var. Projeme patent alabilir
miyim?
Genelde kamu oyunda bir fikre dahi patent
alınabileceği kanaati yaygındır. Safi bir
fikre dayanan yeniliklerin patent alarak
korunması mümkün değildir. Zaten insan
düşüncesine ipotek koymakta mümkün değildir.
Korunmak istenilen teçhizat veya usul
mutlaka üretilebilirliği olan bir projeye
dayanmalıdır. Sanayi alanında
üretilebilirliği olmayan veya
üretilebilirliği ispat eden projeler olmadan
bir fikre patent almak sözkonusu değildir.
Projeye dayanan bir buluşun dahi üç yıl
içerisinde uygulamaya konma zorunluluğu
vardır.
Patent alınarak
korunan bir bir buluş, sürekli olarakl mı
yoksa belirli bir zaman için mi korunur?
Patentlerin koruma süresi sınırlıdır. Bu
süre patent çeşidine göre değişir. Bu süre,
incelemeli patent için 20, incelemesiz
patent için 7, faydalı model için 10 yıldır
ve tekrar yenilenerek uzatılması mümkün
değildir. Bu sürelerin dolmasına müteakip
korumanın gerçekleştirildiği ülkelerde
isteyen herkes ürünü üretebilir.
Yurt dışında
üretilen fakat ülkemizde üretilmeyen veya
ihraç edilmeyen bir ürün için patent alırsam
tüm hakları bana ait olur mu?
Bu düşünce tamamıyla yanlıştır. Bir patent
başvurusunda aranılan temel özelliklerden
biri yeniliktir. Patent başvurusunda
yenilik, ulusal bazda değil uluslararası
bazda değerlendirilir. Ayrıca böyle bir
işlem yapmak kendini haksız yere hak
sahibiymiş gibi göstermeye çalışıldığından
dolayı suçtur.
Patent
başvurumda buluşumu tüm açıklığıyla anlatmam
gerekir mi?
Patentler, buluşun kamuya herhangi bir
tereddüde mahal vermeyecek şekilde
açıklanması şartı ile verilen koruma
belgeleridir. Buluşu ortaya koyan tarifname,
buluş konusunun ilgili olduğu teknik alanda
uzman olan bir kişi tarafından buluşun
uygulanabilmesini sağlayacak nitelikte açık
ve yeterli yazılmalıdır. Zaten bu açıklıkta
yazılmaz ise herhangi bir taklit durumunda
mukayese yapıcı bilirkişi raporunu
düzenleyemeyecektir.
Bir başvuru ile
patentim tüm ülkelerde korunur mu?
Tüm sınai mülkiyet hakları (marka,
endüstriyel tasarım, patent, faydalı model)
sadece ve sadece başvuruldukları ülkelerde
korunurlar. Türkiye'de yapılan bir başvuru
sadece Türkiye'de korunur. Bir başvuruyla
birçok ülkede koruma sağlayan başvuru
sistemleri vardır. Bu başvuru sisteminde de
başvuru yapılacak ülkeler seçilir ve ulusal
ofislerine patent dosyası gönderilir. Söz
konusu başvuru sisteminde seçilmeyen
ülkelerde ve o ülkeye patent dokümanı
verilmediğinde geçerliliği söz konusu
değildir.
Patentin
devamlılığı için bir kez başvurmam yeterli
midir? Başkaca bir işleme gerek var mıdır?
Patenti koruma altına almak için başvuru
yapmak yeterlidir fakat korumayı devam
ettirmek için her yıl patent başvurusunun
yapıldığı vade tarihinden önce yıllık
yenileme (sicile kayıt) harcının yatırılması
zorunludur. Bu ücret yatırılmaz ise cezalı
ödeme süresine girer, yine yatırılmaz ise
başvuru geri çekilmiş sayılır, dosya kapanır
ve koruma biter.
Bir patent
üzerinde ölçü, görünüm değişikliği yaparsam,
patentli ürünü üretebilir hatta kendim ayrı
bir patent alabilir miyim?
Bir patent başvurusu ile korunan bir buluş
üzerinde ölçü değişikliği veya şekil
değişikliği yapmak, o patentin koruma
sahasına çıkıldı manasına gelmez. Bu tür bir
düşünce Ar-Ge faaliyetlerine gerekli yatırım
ve ilgiyi göstermeyen sanayicinin genel
kanaatidir. Büyükler için yapılmış patentli
bir otomobilin çocuklar için küçültülerek
üretilmesi hiçbir yenilik ifade etmediği
gibi, bir önceki patentli ürününde taklidi
manasına gelmektedir.
Patent tescili hakkında burada
cevabını bulamadığınız bir sorunuz veya
kafanıza takılan herhangi bir husus varsa
bize
İletişim Formu ile bildirebilirsiniz.
|